Διευκρινήσεις για τα αυθαίρετα

Διευκρινίσεις για τη ρύθμιση της τακτοποίησης των αυθαιρέτων παρέχει το υπουργείο Περιβάλλοντος μέσω ερωτήσεων-απαντήσεων.

Ποια είναι η σχέση των νέων προστίμων με αυτά που ίσχυαν μετά το 2003 καθώς και με το ειδικό πρόστιμο των υμιυπαίθριων;

Τα πρόστιμα μετά το 2003, ήταν εξαιρετικά υψηλά και είχαν σαν στόχο την αποτροπή της αυθαίρετης δόμησης. Προφανώς δεν λειτούργησαν και συνήθως δημιούργησαν σοβαρά προβλήματα με την εφαρμογή τους.

Ήταν ενιαία για όλη την Ελλάδα και υπολογίζονταν με τον πολλαπλασιασμό της τιμής ζώνης (ΤΖ) Χ (Ε) την επιφάνεια του αυθαιρέτου για την ανέγερση (είτε ήταν παντελώς αυθαίρετο είτε ήταν καθ’ υπέρβαση της οικοδομικής άδειας). Επιπλέον υπήρχε πρόστιμο 50% αυτού του ποσού για την διατήρηση του αυθαίρετου για κάθε έτος, και μάλιστα προσαυξανόμενο κατά 2%. Διπλασιασμός προστίμου για ευαίσθητες περιοχές (δάση, παραλίες, ρέματα κλπ.).

Τα νέα πρόστιμα είναι πολύ μικρότερα σε σχέση με αυτά, και αρκετά αυστηρά, λαμβάνουν όμως υπόψη και τη σημερινή οικονομική συγκυρία. Όσον αφορά στη σχέση τους με τα πρόστιμα των υμιυπαίθριων είναι γενικά 20%-30% υψηλότερα στις περισσότερες περιπτώσεις, με εξαίρεση τα αυθαίρετα που είναι μοναδική κατοικία και τα αυθαίρετα που στεγάζουν παραγωγικές δραστηριότητες, όπου εκεί υπάρχουν μειώσεις.

Επιπλέον, για πρώτη φορά λαμβάνονται υπόψη μια σειρά από παράγοντες, όπως το είδος της επιβάρυνσης που προκαλεί το αυθαίρετο στο αστικό και φυσικό περιβάλλον και στα γειτονικά του κτίσματα, σε μια προσπάθεια αξιολόγησης της επίπτωσης και του ύψους του προστίμου.

Έχει οριστικοποιηθεί ο τρόπος υπολογισμού των προστίμων;

Θα οριστικοποιηθεί τις επόμενες ημέρες, με τη συνδρομή Ομάδας Εργασίας ειδικών, που θα εξειδικεύσει τις προτάσεις.

Τι γίνεται με όσους είχαν ενταχθεί σε παλαιότερη ρύθμιση, μπορούν να ενταχθούν στη νέα ρύθμιση;

  • Όλα τα προ του 1955 κτίρια θεωρούνται νομίμως υφιστάμενα.
  • Όσοι εντάχθηκαν στη «ρύθμιση Τρίτση» του ν. 1337/83 και υπέβαλαν και για τις δύο φάσεις Α’ και Β’, σύμφωνα με το ΓΟΚ ( Άρθρο 23 παρ. 1) δεν υπάρχει λόγος να υπαχθούν στην παρούσα ρύθμιση, και είναι κατά κανόνα καταγραμμένοι από τα αρμόδια πολεοδομικά γραφεία.
  • Τα αυθαίρετα μετά το 1955 και προ του 1983 τα οποία ΔΕΝ εντάχθηκαν στην παραπάνω ρύθμιση (και στις 2 φάσεις), πρέπει να ενταχθούν στην παρούσα. Εφόσον προκύπτει από την περιουσιακή κατάσταση του ιδιοκτήτη (Ε9) ότι ανήκουν σε αυτό το χρονικό διάστημα, τότε το πρόστιμο μειώνεται σημαντικά.

Τι συμβαίνει αν κάποιος πληρώνει ήδη πρόστιμα, γιατί έχει κριθεί αυθαίρετος παλαιότερα;

Εντάσσεται στη ρύθμιση και σταματά να πληρώνει το παλαιό πρόστιμο. Συνήθως, τα καταβληθέντα πρόστιμα δεν αναζητούνται, λόγω όμως του υπερβολικού ύψους αυτών των προστίμων, θα διευκρινιστεί τις επόμενες μέρες, αν στην παρούσα ρύθμιση θα συμψηφίζονται με τα νέα πρόστιμα.

Κάποιος που είχε ένα αυθαίρετο και ήθελε να το γκρεμίσει, έπρεπε πρώτα να το «νομιμοποιήσει» και μετά να το γκρεμίσει. Υπάρχει κάποια μέριμνα για αυτούς;

Δεν ίσχυε. Αν δήλωνες το αυθαίρετο μόνος σου, έβγαζες άδεια κατεδάφισης, χωρίς να έχει ελεχθεί η νομιμότητα, και το κατεδάφιζες. Αν είχε προηγηθεί η καταγγελία, έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί η έκθεση αυτοψίας και να γίνει οριστική η κατεδάφιση. Εμείς θα προβλέπουμε ότι με απλή άδεια κατεδάφισης, θα μπορούν τα αυθαίρετα να κατεδαφίζονται και στη συνέχεια, αν πραγματοποιήθηκε η κατεδάφιση θα ελέγχεται με τη διαδικασία ταυτότητας του κτιρίου που ήδη προβλέπει ο νόμος.

Υμιυπαίθριοι διαμερισμάτων, που δεν εντάχθηκαν στη ρύθμιση, μπορούν να μπουν σε αυτό το νόμο;

Όταν τρέχουν δύο ρυθμίσεις παράλληλα, δεν μπορεί να συγχέονται δύο νόμοi, οπότε οι υμιυπαίθριοι πρέπει να ενταχθούν στο νόμο 3843/2010.

Με τους οικισμούς οι οποίοι θεωρούνταν δάση κι έχουν χαρακτηριστεί με τους νέους δασικούς χάρτες δάσος και είναι εκτός οικισμού, εντάσσονται στην ρύθμιση;

Όχι, τα αυθαίρετα σε δασικές και αναδασωτέες περιοχές, αιγιαλούς, ρέματα κλπ, δεν εντάσσονται στην ρύθμιση.

Όταν δεν υπάρχει μέσα στα δικαιολογητικά απαίτηση απόδειξης ότι δεν βρίσκεται το ακίνητο σε δασική περιοχή, πώς διασφαλίζεται ότι θα ελεχθούν οι παραβάτες;

Η ηλεκτρονική ταυτότητα κτιρίου καθώς και η απαίτηση για υποβολή εξαρτημένου τοπογραφικού, θα οδηγούν στον ηλεκτρονικό εντοπισμό του κτιρίου, και αυτόματα θα εντοπίζεται ως αυθαίρετο με την κύρωση των δασικών χαρτών ή τον ορισμό των αιγιαλών, ρεμάτων κλπ.

Αμοιβές μηχανικών, θα οριστούν εξαρχής ή στη συνέχεια;

Στη χώρα μας, όπως πλέον γνωρίζετε, από τις αρχές Ιουλίου, ο προσδιορισμός του ύψους των αμοιβών καθώς και των ελάχιστων αμοιβών έχει καταργηθεί.
Παραδείγματα υπολογισμού προστίμου
1) 2009, Κατοικία 150μ2 στο Διόνυσο, ΤΖ 2.054 ευρώ ΠΡΟΣΤΙΜΟ 308.000 ευρώ+2 έτη Χ 154.000= €616.000.
π1. 2011, Κατοικία 150μ2 στο Διόνυσο ΤΖ 2.054 καθ’ υπέρβαση άδειας ΣΔ μεγαλύτερη 20%, α΄ και μοναδική κατοικία ΠΡΟΣΤΙΜΟ €34.660
π2. 2011, Κατοικία 150μ2 στο Διόνυσο ΤΖ 2.054 καθ’ υπέρβαση άδειας ΣΔ μεγαλύτερη 20%, β’ κατοικία ΠΡΟΣΤΙΜΟ 69.322
π3. 2011, Κατοικία 150μ2 στο Διόνυσο ΤΖ 2.054 χωρίς άδεια, α΄ και μοναδική κατοικία ΠΡΟΣΤΙΜΟ 69.322

2) 2009, Κατοικία 150μ2 στον Αυλώνα ΤΖ 557 ευρώ ΠΡΟΣΤΙΜΟ 83.550 ευρώ +2 έτη Χ 41.775= €167.100
2011, Κατοικία 150μ2 στον Αυλώνα ΤΖ557 καθ’ υπέρβαση άδειας β’ κατοικία ΠΡΟΣΤΙΜΟ €18.800

3) 2009, Μεζονέτα 200μ2 στη Μύκονο ΤΖ 900 εκτός σχεδίου β’ κατοικία χωρίς άδεια ΠΡΟΣΤΙΜΟ €180.000 + πρόστιμο διατήρησης €180.000=€360.000
2011, Μεζονέτα 200μ2 στη Μύκονο ΤΖ 900 εκτός σχεδίου β’ κατοικία χωρίς άδεια ΠΡΟΣΤΙΜΟ €162.000.

4) 2009, Δώμα 70μ2 σε β΄ κατοικία στο Νέο Ψυχικό, ΤΖ 2.400 ΠΡΟΣΤΙΜΟ €168.000 + πρόστιμο διατήρησης €168.000= €336.000
2011, Δώμα 70μ2 σε β’ κατοικία στο Νέο Ψυχικό, ΤΖ 2.400 με υπέρβαση ΣΔ άδειας μεγαλύτερη 20% και υπέρβαση ύψους μικρότερη 20% ΠΡΟΣΤΙΜΟ €45.360

Τονισμένο είναι το πρόστιμο με τις παλιές ρυθμίσεις.

ΤΖ= τιμή ζώνης
ΣΔ= συντελεστής δόμησης

ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ RE+D